در حالی که یکی از موضوعات سی امین اجلاس تغییرات اقلیمی سازمان ملل (کوپ۳۰) که امسال در برزیل برگزار می شود، سوخت های فسیلی بوده، متن پیش نویس ارائه شده از سوی ریاست اجلاس هیچ نشانه ای از پیش بینی های اقدامات آینده کشورها در این زمینه ندارد و در آن به سوخت های فسیلی اشاره ای نشده است.
ریاست برزیلی سی امین اجلاس تغییرات اقلیمی سازمان ملل روز جمعه ۲۱ نوامبر/ ۳۰ آبان پیشنویس جدیدی از توافقی منتشر کرد که شامل هیچ نقشه راهی برای خروج از سوخت های فسیلی، نیست. این در حالی است که پیش از این بسیاری از کشورها خواستار توجه به این موضوع در توافق نهایی بودند.
بر اساس گزارش های منتشر شده کلمه «فسیلی» در متن اصلی توافق نامه مصالحه که امروز منتشر شد، به هیچوجه دیده نمی شود.
حدود ٣٠ کشور روز پنجشنبه به ریاست برزیلی این اجلاس نامه نوشتند و خواستار گنجاندن نقشه راه برای پایان دادن به استفاده از سوختهای فسیلی شدند. آنها همچنین اعلام کردند در غیر این صورت نمیتوانند از توافق در سی امین اجلاس تغییرات اقلیمی حمایت کنند. این در حالی است که در این اجلاس رسیدن به یک اجماع برای ارائه نقشه راه ضروری است.
اجلاس کوپ ۳۰ یا کنفرانس بزرگ سازمان ملل درباره تغییرات اقلیمی، از ۱۸ نوامبر ۲۰۲۵ در شهر بلم برزیل آغاز شده و تاکنون با ترکیبی از فشار سیاسی، اعتراضات مدنی و حوادث امنیتی همراه بوده است. محور اصلی مذاکرات امسال، تعیین نقشه راه برای پایان دادن به استفاده از سوخت های فسیلی است؛ موضوعی که بیش از ٨٠ کشور خواستار آن هستند و آن را شرط لازم برای توافق جهانی میدانند.
اما ریاست برزیلی اجلاس، به ریاست آندره کورئا دو لاگو، پیش نویس توافق جدیدی ارائه کرد که شامل هیچ اشاره روشنی به قطع کامل استفاده از سوختهای فسیلی نیست.
خبرگزاری فرانسه درباره این متن نوشته که کلمه «فسیلی» در متن اصلی توافق دیده نمی شود و فقط به صورت یک گزینه در بندهای کوتاه آمده است. این مسأله باعث اعتراض گروه های زیست محیطی و بخشی از کشورهای طرفدار کاهش انتشار گازهای گلخانه ای شده است. فعالان محیط زیست پیشنویس را ضعیف و ناکافی میدانند و هشدار داده اند که اگر نقشه راه واقعی تصویب نشود، کوپ۳۰ ممکن است بدون توافق مهم پایان یابد.
از سوی دیگر، کشورهای نفت خیز و تولیدکننده سوخت فسیلی مقاومت شدیدی در برابر تعیین تعهدات سنگین نشان می دهند. مارینا سیلوا، وزیر محیط زیست برزیل از کشورها خواسته «شهامت داشته باشند» و یک نقشه راه عملی و قابل پیگیری ارائه دهند، هرچند او تأکید کرد که اجرای آن باید بر اساس توانایی و وضعیت هر کشور باشد. نمایندگان کشورهای کم درآمد و جزایر کوچک نیز خواستار « رویکردی عادلانه» هستند تا فشار اقتصادی بر کشور های آسیب پذیر کاهش یابد.
در طول اجلاس، اعتراضاتی نیز از سوی جوامع بومی برگزار شده است. فعالان بومی با شعارهایی مانند «زمین ما برای فروش نیست» در محل کنفرانس حاضر شدند و خواستار حفاظت از جنگل های آمازون و توقف اکتشاف نفت، معدن کاری و قطع درختان شدند. این معترضان گاهی با نیروهای امنیتی درگیر شدند که این موضوع هم توجه نهادهای حقوق بشر را جلب کرده است.
یکی دیگر از بحثهای نوظهور در این اجلاس، ، نقش هوش مصنوعی در مقابله با تغییرات اقلیمی است. شرکت ها و برخی کشورها به کاربرد هوش مصنوعی در پیش بینی وضعیت هوا، بهینه سازی شبکه های انرژی و کمک به کشاورزی اشاره کردند، اما کارشناسان محیط زیست هشدار داده اند که مصرف بالای انرژی و آب مراکز داده می تواند اثرات کربنی را بر محیط زیست افزایش دهد.
از جمله حوادث امنیتی، آتش سوزی در محل برگزاری اجلاس بود که باعث تخلیه موقت شرکت کنندگان شد و روند مذاکرات را مختل کرد. مقامات برزیلی اقدامات ایمنی را تشدید کرده اند تا ادامه اجلاس بدون مشکل انجام شود.
علاوه بر مسائل محیط زیستی، موضوع تأمین مالی برای مقابله با تغییرات اقلیمی نیز در دستور کاراین اجلاس قرار داشت. برزیل با تشکیل «حلقه وزرای مالی» تلاش می کند سرمایه گذاری اقلیمی تا بیش از ۱.۳ تریلیون دلار، در سال های آینده تأمین شود.
منبع: rfi فارسی