انقلاب اسلامی در هجرت: مبارزه با شکنجه یک مسئله سیاسی یا قومی نیست؛ یک اصل انسانی و حقوقی است که مرز، ملیت و هویت نمیشناسد.
شهادتهای تکاندهنده زندانیان فلسطینی سابق؛ سازمان ملل خواستار بازنگری در سیاستهای بازداشت شد
در بحبوحه جنگ غزه و افزایش نگرانیهای جهانی درباره وضعیت حقوق بشر در سرزمینهای فلسطینی، گروهی از سازمانهای حقوق بشری فلسطینی کارزاری بینالمللی را برای ثبت، مستندسازی و پیگیری ادعاهای مربوط به شکنجه، بدرفتاری و خشونت جنسی علیه زندانیان فلسطینی در زندانهای اسرائیل آغاز کردهاند.
این کارزار بر پایه دهها شهادت از زندانیان سابق شکل گرفته است؛ شهادتهایی که تصویری نگرانکننده از شرایط بازداشت، فشارهای جسمی و روانی و ادعاهای مربوط به سوءرفتارهای جنسی ارائه میکنند.
«رنجی پنهان پشت دیوارهای زندان»
دهها زندانی سابق از خشونت و سوءرفتار سخن میگویند
یوسف العمیره، هماهنگکننده این کارزار و زندانی سابق فلسطینی که در ژانویه پس از دو سال بازداشت در اسرائیل آزاد شده است، اعلام کرده که تاکنون دهها شهادت از زندانیان سابق جمعآوری شده است.
به گفته او، شمار دیگری از قربانیان هنوز سکوت کردهاند؛ نه به دلیل نبود تجربه دردناک، بلکه به علت ترس از پیامدهای امنیتی، فشارهای اجتماعی، آسیبهای روانی و دشواری بازگویی چنین تجربههایی.
العمیره گفته است که خود نیز در دوران بازداشت قربانی خشونت بوده، اما به دلیل حساسیت موضوع از بیان جزئیات خودداری کرده است.
او تأکید کرده است که بسیاری از زندانیان پس از آزادی، با آثار عمیق جسمی و روانی دوران بازداشت دستوپنجه نرم میکنند.
هدف کارزار؛ شکستن سکوت و پایان دادن به مصونیت
برگزارکنندگان این ابتکار میگویند هدف آنان تنها ثبت خاطرات قربانیان نیست، بلکه تلاش برای ایجاد یک سازوکار پاسخگویی و پایان دادن به آنچه «مصونیت از مجازات» مینامند، است.
به گفته آنان، خشونت علیه زندانیان نهتنها یک نقض حقوق فردی، بلکه حملهای به کرامت انسانی و اصول بنیادین حقوق بشر است.
صابرین، همسر یوسف العمیره، درباره پیامدهای این نوع خشونتها گفته است:
«وقتی انسانی قربانی خشونت جنسی میشود، رنج او به بدن یا روانش محدود نمیماند؛ این زخم به خانواده و تمام اطرافیان او منتقل میشود.»
گزارش سازمان ملل؛ ثبت دهها مورد شکنجه و آزار جنسی
آلیس جیل ادواردز، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور شکنجه، در گزارشی که در ماه مه منتشر شد، از اسرائیل خواسته است سیاستهای بازداشت خود را مورد بازنگری قرار دهد.
بر اساس این گزارش، تحقیقات سازمان ملل شامل:
-
۵۲ مورد شکنجه یا دیگر اشکال بدرفتاری شدید؛
-
۳۳ مورد شکنجه جنسی و رفتارهای جنسی تحقیرآمیز
بوده است.
گزارش سازمان ملل بر ضرورت تحقیقات مستقل، شفاف و مؤثر درباره این موارد تأکید کرده و یادآور شده است که منع شکنجه یک اصل مطلق در حقوق بینالملل است و هیچ شرایطی، حتی جنگ و وضعیت امنیتی، توجیهکننده آن نیست.
شهادت یک روزنامهنگار فلسطینی؛ ادعای تجاوز در دوران بازداشت
سامی الساعی، روزنامهنگار فلسطینی اهل طولکرم، اعلام کرده است که در فاصله فوریه ۲۰۲۴ تا ژوئن ۲۰۲۵، در دوران بازداشت خود، قربانی «تجاوز گروهی» شده است.
اداره زندانهای اسرائیل در پاسخ به درخواست خبرگزاری فرانسه درباره این اتهامات، تاکنون واکنش رسمی ارائه نکرده است.
پس از جنگ غزه؛ افزایش نگرانی درباره وضعیت زندانیان
از آغاز جنگ غزه پس از حمله حماس به اسرائیل در ۷ اکتبر ۲۰۲۳، سازمانهای حقوق بشری فلسطینی، اسرائیلی و بینالمللی بارها درباره گزارشهای مربوط به شکنجه، بدرفتاری، شرایط غیرانسانی بازداشت و محدودیت دسترسی زندانیان به خدمات ضروری هشدار دادهاند.
در مقابل، اداره زندانهای اسرائیل اعلام کرده است که بازداشتها مطابق قانون انجام میشود، حقوق زندانیان رعایت میشود و کارکنان زندان تحت نظارت قضایی فعالیت میکنند.
صلیب سرخ همچنان از دیدار زندانیان محروم است
پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳، اسرائیل دیدارهای کمیته بینالمللی صلیب سرخ (CICR) با زندانیان فلسطینی را به دلایل امنیتی متوقف کرد.
اگرچه دیوان عالی اسرائیل در ژوئن این ممنوعیت را لغو کرد، اما طبق گزارشها، دسترسی صلیب سرخ هنوز به وضعیت عادی بازنگشته است.
بر اساس اعلام «باشگاه زندانیان فلسطینی»، حدود ۹۵۰۰ فلسطینی در زندانهای اسرائیل نگهداری میشوند.
عدالت یا فراموشی؛ آزمونی برای حقوق بشر جهانی
اتهامات مطرحشده درباره شکنجه و خشونت جنسی در زندانها، بار دیگر پرسشهای جدی درباره رعایت حقوق بشر در شرایط جنگی را مطرح کرده است.
جامعه جهانی با یک آزمون اساسی روبهرو است:
آیا اصول حقوق بشر در همه شرایط و برای همه انسانها یکسان اجرا میشود، یا قربانیان جنگها تنها زمانی دیده میشوند که منافع سیاسی اجازه دهد؟
منبع: لیبراسیون
