«خرید مسکن» یکی از مهم ترین مطالبات و دغدغه های اساسی کارگران در طول سالهای اخیر بوده است. در شرایط فعلی اقتصاد بسیاری از کارگران با هزینههای سنگین کرایه خانه و اجاره بها روبرو هستند و مبلغ کمک هزینه مسکن نیز کمک قابل توجهی به آنها نمیکند. کارشناسان میگویند مسکن بین ۳۰ تا ۴۰ درصد از هزینههای زندگی خانوارهای کارگری را به خود اختصاص داده و خرید مسکن را به یک ضرورت اساسی تبدیل کرده است.
به گزارش ایسنا، بر اساس قانون اساسی، داشتن مسکن حق هر فرد و خانواده ایرانی است و دولتها طبق این اصل موظف به تأمین مسکن شدهاند. مطابق اصل ۳۱ قانون اساسی دولت موظف است با رعایت اولویت برای کسانی که نیازمندترند بویژه کارگران و روستا نشینان زمینه اجرای این اصل را فراهم کند.
خوشبختانه در دولت چهاردهم تلاش شده است تا برنامه ساخت مسکن کارگران با سرعت و جدیت دنبال و از ظرفیت تعاونی های مسکن برای اجرای پروژههای مسکن کارگری استفاده شود.
شهریور ماه امسال بود که پروژه ساخت ۹۴ هزار واحد مسکن کارگری در ٨ استان کشور با حضور رئیس جمهور و مسئولان وزارت کار آغاز شد.این پروژه با هدف خانه دار شدن کارگران در دستور کار دولت قرار گرفته و بیش از ۲۹۰۰ هکتار زمین برای این پروژه اختصاص یافته است.
وزارت راه و شهرسازی نیز اعلام کرده در تمام استان های کشور به جز تهران، البرز و قزوین امکان واگذاری زمین جدید برای توسعه این طرح وجود دارد و این برنامه را از یک پروژه مقطعی به برنامه ای ملی و قابل گسترش تبدیل کرده است.
همزمان با آغاز عملیات اجرایی احداث این تعداد مسکن کارگری، تفاهم نامه ای با صاحبان صنایع و کارخانجات مجری ساخت واحدهای مسکن کارگری به امضا رسید که این واحدها در قالب تفاهمنامه با شرکت های صنعتی و معدنی، بسازند، و زمین آنها توسط وزارت راه و شهرسازی تأمین شود.
در همین راستا یعقوب رستمی– معاون تعاون وزارت تعاون،کار و رفاه اجتماعی- در گفتگو با ایسنا، اولویت این معاونت در دولت چهاردهم را شناسایی چالش های حوزه مسکن و کمبود گستردۀ مسکن کارگری عنوان می کند و می گوید: تعاونی های مسکن و گسترش آنها برای کارگران و اقشار کم درآمد و محروم، یک اقدام مؤثر در جهت تأمین مسکن پایدار و تحقق عدالت اجتماعی است.
وی می گوید: بر اساس ماده ۱۴۹ قانون کار، ۹ دستگاه مکلف به همکاری و مشارکت در ساخت مسکن کارگری هستند که به دلیل عدم همراهی، کمیته مشترکی با وزارت راه و شهرسازی ایجاد و ساخت ۹۴ هزار واحد برای کارگران صنایع بزرگ برنامه ریزی شد که درحال حاضر ۲۹۰۰ هکتار زمین تخصیص یافته است.
معاون وزیر تعاون از بکارگیری سه الگوی ساخت شخصی ساز، پیمانکاری و تعاونی متعارف و عمرانی به طور همزمان در مناطق مختلف کشور برای افزایش کیفیت و کاهش زمان اجرای ساخت خبر داد و گفت: این سه الگو بکار گرفته شده اند تا متناسب با شرایط زمین، توان مالی کارگران و میزان مشارکت صنایع بهترین روش انتخاب شود.
رستمی در عین حال با اشاره به دستور وزیر کار برای پیگیری ساخت و ایجاد مسکن کارگری در سراسر کشور از ورود شرکت های بزرگ صنعتی به اجرای این پروژه بعنوان یکی از نقاط قوت طرح مسکن کارگری یاد می کند.
بر اساس آمارهای وزارت کار بیش از ۱۰ هزار تعاونی مسکن در کشور وجود دارند که بستر خانهدار شدن آحاد جامعه را فراهم کردهاند. به اعتقاد کارشناسان، ظرفیت تعاونی های مسکن در ساخت مسکن ارزان می تواند بعنوان راهکاری مؤثر و مقرون به صرفه در جهت خانه دار شدن اقشار جامعه دنبال شود.
پیش از این محمد چکشیان – معاون وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی- در سفر به استان یزد از اجرای طرح «صنعت شهر» خبر داد و گفت: پس از تأکید مقام معظم رهبری نسبت به حل مشکل مسکن کارگران، طرح صنعت شهر بعنوان یک الگوی جدید ساخت مسکن برای کارگران در دستور کار قرار گرفته و وزارت تعاون، در قالب تفاهمنامه جدید با وزارت راه و شهرسازی، برای ساخت ۵۱۷ هزار واحد مسکن کارگری در سطح کشور برنامه ریزی کرده است.
آنطور که وی گفت، مسکن، مهمترین دغدغه معیشتی کارگران است و اگر این طرح به صورت پایدار دنبال شود، می تواند بخش بزرگی از مشکلات مسکن و معیشت کارگران را برطرف کند.
درحال حاضر ساخت مسکن کارگری در قالب صنعت شهر در چند استان کشور آغاز شده که به گفته کارشناسان نمونه ای از همکاری موفق بین تعاونی ها و دستگاههای اجرایی است و با ایجاد زیرساخت های مناسب، به بهبود کیفیت زندگی کارگران و افزایش رضایتمندی آنها کمک خواهد کرد.
وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی پیشتر در هفته کار و کارگر امسال ضمن اشاره به طرح ساخت مسکن رایگان در دولت های گذشته گفته بود: تلاش هایی که در دولت های گذشته صورت گرفتند، چندان موفقیت آمیز نبودند، ولی این ناکامی ها دلیل نمیشود که مسکن کارگری را نادیده بگیریم. لذا امسال با همراهی کارگران و کارفرمایان در جهت تأمین مسکن کارگران اقدام خواهیم کرد و راهاندازی تعاونی های مسکن کارگری را با جدیت دنبال خواهیم کرد.
در طرح مسکن کارگری، کارفرمایان در شهرهای مختلف حداقل ۲۰ درصد هزینه ها را بر عهده می گیرند و وزارت راه و شهرسازی نیز زمین های مناسب را در اختیار سرمایه گذاران قرار می دهند. تسهیلات بانکی نیز برای اجرای پروژهها پیشبینی شده است.
به گفته کارشناسان، با توجه به آنکه مسکن بین ۳۰ تا ۴۰ درصد از هزینه های زندگی خانوارهای کارگری را تشکیل میدهد، تأمین مسکن کارگران و رفع دغدغه آنها برای خانهدار شدن باید با جدیت دنبال شود، زیرا در شرایط فعلی اقتصادی، بسیاری از کارگران با هزینههای سنگین اجارهبها روبرو هستند و مبلغ کمک هزینه مسکن نیز کمک قابل توجهی به تأمین مسکن آنها نمیکند، بر همین اساس ساخت ۹۴ هزار واحد مسکن کارگری در دستور کار دولت قرار گرفته است و ورود شرکت های بزرگ صنعتی به این پروژه یکی از نقاط قوت طرح مسکن کارگری بشمار می رود.
به گزارش ایسنا، بی تردید ساخت مسکن کارگری می تواند موجب کاهش هزینههای زندگی و افزایش ماندگاری کارگران در واحدهای صنعتی شود.
به نظر میرسد اجرای طرح «صنعت شهر» و ساخت مسکن کارگری در مناطق و شهرکهای صنعتی در قالب تعاونیهای مسکن و اختصاص زمین ارزان قیمت،گام مؤثری در جهت خانهدار شدن کارگران و اقشار محروم و کمدرآمد باشد.
خبرنگار: ندا خسرو شاهی،
دبیر: مریم طاووسی