اندری یرماک، رئیس دفتر زلنسکی، روز یکشنبه در ژنو از «پیشرفتهای بسیار قابل توجه» در مذاکرات هیئتهای اوکراینی و آمریکایی درباره طرح صلح دونالد ترامپ خبر داد.
چرا طرح صلح به نفع پوتین تعبیر میشود؟
بیش از سه سال و نیم پس از تهاجم روسیه، مسکو حدود ۱۹ درصد از خاک اوکراین را در کنترل خود نگه داشته است. پس از الحاق کریمه در سال ۲۰۱۴، پوتین در سپتامبر ۲۰۲۲ چهار استان لوهانسک، دونتسک، زاپوریژیا و خرسون را نیز ضمیمه کرد، هرچند بخشهایی از این مناطق هنوز تحت کنترل کامل روسیه نیست.
طبق گزارش رسانههای آمریکایی، طرح ۲۸ مادهای ترامپ پیشنهاد میکند که اوکراین بهطور کامل از مناطق دونتسک و لوهانسک عقبنشینی کند؛ امری که یک امتیاز بزرگ برای کرملین تلقی میشود.
هفتهای تعیینکننده در مذاکرات طرح ترامپ
ترامپ هفته گذشته متن اولیه طرح صلح را منتشر کرد؛ طرحی که پوتین آن را مثبت ارزیابی کرد و در آن چند خواسته کلیدی مسکو دیده میشد:
– واگذاری بخشی از سرزمین اوکراین،
– کوچکسازی ارتش،
– چشمپوشی رسمی از عضویت در ناتو.
در مقابل، واشنگتن وعده تضمینهای امنیتی به کیِف میدهد. ترامپ به زلنسکی تا ۲۷ نوامبر برای پاسخ مهلت داده اما تأکید کرده بود که این طرح «پیشنهاد نهایی» نیست.
این سند با مخالفت جدی اوکراین و چهار پایتخت اروپایی – پاریس، لندن، برلین و رم – روبهرو شد؛ کشورهایی که روز یکشنبه برای جلوگیری از «صلحی بهمثابه تسلیم» در ژنو حاضر شدند. طرح ترامپ همچنین بازگشت روسیه به G8 و رفع تدریجی تحریمها را پیشنهاد میکند.
ژنو: تأکید مشترک بر «حاکمیت کامل اوکراین»
آمریکا و اوکراین در بیانیه مشترکی اعلام کردند که «هر توافق صلح آینده» باید حاکمیت کامل اوکراین را تضمین کند. این بیانیه پس از مذاکرات «سازنده» میان آمریکاییها، اروپاییها و اوکراینیها در ژنو منتشر شد.
در این دور مذاکرات، دو طرف نسخهای اصلاحشده از چارچوب توافق صلح تدوین کردهاند. مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا و مشاور امنیت ملی کاخ سفید، تأکید کرده که «روسها نیز نقش خود را خواهند داشت».
آخرین وضعیت مذاکرات
هیئتهای اوکراینی، آمریکایی و اروپایی روز یکشنبه برای بررسی طرح ترامپ در سوئیس گرد هم آمدند.
علیرغم مخالفتهای اولیه، روبیو ابراز «خوشبینی شدید» کرده و از «پیشرفتهای بزرگ» در گفتوگوها سخن گفته است.
حمله مرگبار به خارکیف همزمان با مذاکرات صلح
شب یکشنبه تا دوشنبه نیروهای روسیه خارکیف، دومین شهر بزرگ اوکراین، را هدف حمله پهپادی قرار دادند؛ حملهای که ۴ کشته و ۱۷ زخمی بر جای گذاشت.
ایهور ترتیخوف، شهردار خارکیف، اعلام کرد: «با وجود مذاکرات صلح، نیروهای روسیه ساختمانهای مسکونی را هدف قرار دادند.» به گفته نیروهای امدادی، حملات موجب تخریب ساختمانها و آتشسوزی در سه مجتمع مسکونی و یک تأسیسات غیرنظامی شده است.
نکات کلیدی:
– آمریکا و اوکراین خواهان توافقی هستند که «حاکمیت کامل اوکراین» را تضمین کند.
– کاخ سفید مذاکرات ژنو را «گامی مهم» در مسیر صلح ارزیابی میکند.
– روبیو از احتمال دستیابی سریع به توافق سخن گفته است.
– مذاکرات بر اساس طرح ۲۸ مادهای ترامپ انجام شده که هدف آن پایان دادن به جنگی نزدیک به چهار ساله است.
منبع : فیگارو
